;
Blog > Komentarze do wpisu
Guernica

"Jeżdżąc po zaludnionej duchami krainie, słucham radia samochodowego: „ Guernica Picassa wróciła do Hiszpanii!”. Następuje dramatyczny opis wydarzenia: tajemnicze lądowanie na lotnisku w Madrycie, eskorta uzbrojonej po zęby Guardia Civil, specjalna ochrona obrazu, który ma przypominać narodowi o jednej z jego własnych zbrodni wojennych, choć dokonanej przez niemieckie samoloty. Ironie der Geschichte – już raz wcześniej przeżyłem coś równie skandalicznego, oglądając obraz George’a Grosza przedstawiający oficera podobnego do świni, którego strzegło dwóch  takich właśnie umundurowanych mężczyzn z karabinami. Grosz by się uśmiał, a Picasso zapewne śmieje się teraz: Guardia Civil  eskortuje jego  oskarżenie systemu, którego sama była narzędziem – lepiej być nie może.” (Noteboom)

 

 

                    guernica

 

 

 Obraz symbol. Podobno wisi w każdym hiszpańskim urzędzie, ministerstwie, państwowych instytucjach. Jedno z ważniejszych dzieł Hiszpanii. Nie widziałam. Żałuję. Punkt obowiązkowy kolejnego madryckiego pobytu.

 "Picasso był człowiekiem namiętnie kochającym życie, polityka nie była jego żywiołem. Jak na ironię jego najsłynniejsze dzieło stało się politycznym znakiem łączącym miliony ludzi, którzy wcale nie byli miłośnikami nowoczesnego malarstwa. W styczniu 1937 roku, jako sympatyk republikańskiej Hiszpanii, Picasso zgodził się wykonać fresk do hiszpańskiego pawilonu na paryskich Targach Światowych. Nie lubił publicznych zamówień, tak jak zresztą niczego, co mogłoby ograniczać swobodę jego wyobraźni. Początkowo myślał o przedstawieniu malarza w pracowni, o dziele sławiącym człowieka twórcę. 29 kwietnia 1937 roku niemieccy lotnicy, którzy walczyli w armii generała Franco, zbombardowali baskijskie miasteczko Guernica. Dwa dni później, 1 maja, Picasso przystąpił do pracy nad freskiem.

                                               picasso

 

Fotograficzna dokumentacja procesu tworzenia dzieła (zasługa Dory Maar, ówczesnej kochanki artysty) ukazywała - jak powiedział Picasso - "nie kolejne etapy powstawania malowidła, ale jego kolejne zmiany [...] aż stanie się wcieleniem wyobrażeń malarza". Po dwóch miesiącach Guernica była gotowa. Zaskoczeni krytycy zareagowali zgodnie z sympatiami politycznymi. A jednak, mimo że upłynęło ponad pół wieku, dzieło stworzone w odpowiedzi na aktualne wówczas wydarzenie nie przestaje fascynować widzów. Z Paryża Guernica pojechała do Museum of Modern Art w Nowym Jorku. Picasso nalegał, by nie wysyłać płótna do Hiszpanii, dopóki trwać tam będą rządy faszystowskie. Obraz trafił do galerii Prado w Madrycie w 1981 roku, gdzie był powitany zarówno jako symbol narodowy, jak i przypowieść w duchu Don Kichota, mówiącą o zdolności ludzi do wzajemnego niszczenia siebie samych.

 

 Malowana w czerni, bieli i szarości, Guernica jest jaskrawą, karykaturalnie przerysowaną wizją terroru i przerażenia. Płaskie postaci, prawie pozbawione modelunku i połączone tylko przez najogólniejszy zarys perspektywy, składają się na obraz nie odpowiadający żadnym konwencjonalnym wyobrażeniom piękną. Fragmenty czterech przerażonych kobiet, jednej z ciałem martwego dziecka na rękach, zmasakrowane ciało żołnierza ściskającego w martwej dłoni miecz, szczątki innych ciał, łeb przerażonego konia i złowieszczy łeb byka, jakaś postać z lampą naftową i żarówka otoczona ostrymi zębami korony słonecznej - wszystko to składa się na niezapomniany obraz chaosu. Niektórzy zauważali z ironią, że to, co miało być wystąpieniem w obronie prostego człowieka, jest w istocie dostępne tylko "dla nie wielkiego kręgu ludzi, którzy dzięki wcześniejszym doświadczeniom znali już język, jakim przemawia - intelektualistyczny, zawiły dialekt sztuki, niezrozumiały dla prostego człowieka". Picasso zdawał się nie zwracać na nic uwagi, być może uznając, że to, co namalował, jest dostatecznie wymowne. W 1940 roku w okupowanym przez Niemców Paryżu pokazał fotografię obrazu niemieckim oficerom. "To pańskie dzieło?" - spytał jeden z Niemców. - "Nie - odpowiedział Picasso. - Wasze". ( Twórcy. Geniusze wyobraźni w dziejach świata)

Helios Gómez,  przedstawiciel grafiki iberyjskiej w swych pracach niejednokrotnie bliski jest przesłaniu dzieła Picassa. W czasach frankistowskiej dyktatury i jej ostrej cenzury, Helios Gómez, sprzeciwiając się kłamstwu, stworzył w więziennej samotności dzieło literackie, które było nieznane do wiosny 2004. Wtedy to zostało odkryte i wydane niedawno przez Kulturalne Stowarzyszenie Helios Gómez, którego prezesem jest syn artysty.

                                       helios gomez

 

 

środa, 29 października 2008, kemotalamot

Polecane wpisy

  • Salvador jeszcze raz

    Odpowiadając na pytanie, a właściwie stwierdzenie Chiary: nie dał mi spokoju obraz "Person at the window", poszukałam więcej informacji na jego temat

  • Sprostowanie

    Dokonałam ogromnego przekłamania. W sobotę napisałam, że kobietą na obrazie jest żona Dalego. Coś gdzieś źle przeczytam i oszukałam. Dziś poszperałam więcej i o

  • Gala Dali

    Przed chwilą gdzieś wyczytałam,że kobieta na obrazie Person at the window to Gala Dali, żona mistrza. Tu więcej o Gali Dali.

Komentarze
2008/10/30 20:03:01
Guernica zrobiła na mnie duże wrażenie. Byłam w Centro de Arte Reina Sofia. W latach dziewięćdziesiatych Królowa, żeby uatrakcyjnić to miejsce ściagnęła tam "Guernicę" i parę innych cennych obrazów. Po pobycie w Hiszpanii na Picassa zaczęlam patrzeć z większym zainteresowaniem
-
2008/10/30 20:41:41
A mi tak jakoś niefartownie się ułożyło, że nie zobaczyłam jej podczas mojego pobytu w Madrycie.I żałuję. I nie mogę sobie wybaczyć. I liczę, że jeszcze będzie okazja. I cieszę się, bo mam pretekst. Bo jeszcze tam wrócę.Nie raz, nie dwa.